“Hiệu lực - Hiệu quả - Phát huy vai trò Quốc hội và HĐND các cấp theo tinh thần Nghị quyết 199/2025/QH15”

Ngày 21 tháng 5 năm 2025, Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XV đã thông qua Nghị quyết số 199/2025/QH15 về việc rút ngắn nhiệm kỳ của Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021 - 2026, đồng thời quyết định tổ chức cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 vào ngày Chủ nhật, 15 tháng 3 năm 2026. Đây là một nghị quyết có ý nghĩa quan trọng cả về phương diện chính trị, pháp lý và thực tiễn, thể hiện tầm nhìn chiến lược, sự chủ động trong việc sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước và nâng cao chất lượng hoạt động của cơ quan dân cử trong bối cảnh mới của đất nước.
quoc hoi lam viec tai hoi truong ngay 21 5
Quốc hội làm việc tại hội trường ngày 21.5

Nghị quyết số 199/2025/QH15 được ban hành trong bối cảnh Đảng và Nhà nước đang quyết liệt triển khai chủ trương đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy chính quyền tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả theo tinh thần các nghị quyết Trung ương và Kết luận số 137-KL/TW ngày 28/3/2025 của Bộ Chính trị. Trong đó, việc điều chỉnh thời điểm tổ chức bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp là bước đi có tính chiến lược nhằm bảo đảm sự đồng bộ trong lộ trình nhiệm kỳ của các cơ quan quyền lực nhà nước, phù hợp với tiến trình chuẩn bị đại hội Đảng các cấp, tiến tới Đại hội XIV của Đảng. Đồng thời, việc rút ngắn nhiệm kỳ lần này thể hiện tinh thần cầu thị, đổi mới tư duy lãnh đạo, quản lý, hướng tới việc xây dựng một nền hành chính thống nhất, kỷ cương, gần dân, sát thực tiễn và đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Về mặt pháp lý, Hiến pháp năm 2013 quy định nhiệm kỳ của Quốc hội và HĐND là 5 năm, song Quốc hội có thẩm quyền quyết định rút ngắn nhiệm kỳ trong những trường hợp cần thiết để phục vụ yêu cầu thực tiễn quản lý nhà nước. Nghị quyết 199/2025/QH15 được ban hành trên cơ sở các quy định của Hiến pháp và Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND, thể hiện đầy đủ thẩm quyền lập pháp của Quốc hội và được chuẩn bị kỹ lưỡng, thận trọng, bài bản qua nhiều bước hiệp thương, tham vấn và lấy ý kiến các cơ quan hữu quan. Việc lựa chọn ngày 15 tháng 3 năm 2026 là ngày bầu cử mang nhiều ý nghĩa: vừa đảm bảo đủ thời gian để các cấp, các ngành chuẩn bị chu đáo, vừa tạo thuận lợi cho việc tổ chức cuộc bầu cử trong điều kiện thời tiết, xã hội ổn định, góp phần nâng cao chất lượng và tỷ lệ cử tri tham gia.

Từ góc độ quản lý nhà nước và hoạt động giám sát, việc rút ngắn nhiệm kỳ và tổ chức bầu cử sớm sẽ tạo điều kiện thuận lợi để các cơ quan dân cử khóa mới được kiện toàn sớm, góp phần ổn định tổ chức bộ máy, sớm phân công nhiệm vụ cho đại biểu, kiện toàn các cơ quan của Quốc hội và các ban của HĐND, từ đó nâng cao chất lượng hoạt động lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng ở Trung ương và địa phương. Đặc biệt, trong điều kiện hiện nay khi nhiều địa phương đang tiến hành hợp nhất, sáp nhập đơn vị hành chính, việc tổ chức bầu cử sớm và đồng bộ sẽ giúp tránh chồng chéo về thời gian, tạo thuận lợi cho công tác tổ chức nhân sự, điều hành và quản lý địa phương.

Về phương diện chính trị - xã hội, Nghị quyết 199/2025/QH15 thể hiện rõ sự coi trọng quyền làm chủ của nhân dân, khi trao cơ hội cho cử tri cả nước được lựa chọn sớm những đại biểu xứng đáng, đủ đức đủ tài, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và lợi ích chính đáng của nhân dân trong nhiệm kỳ mới. Đây là dịp để phát huy hơn nữa vai trò, trách nhiệm và sự tham gia chủ động, tích cực của nhân dân vào các công việc hệ trọng của đất nước, qua đó củng cố niềm tin vào Đảng, Nhà nước và chế độ.
 
lanh dao dang nha nuoc va cac dai bieu quoc hoi du ky hop thu 9 quoc hoi khoa 15 2
Lãnh đạo Đảng, Nhà nước và các đại biểu Quốc hội dự kỳ họp thứ 9 Quốc hội khóa 15
 
Trong thời gian tới, để triển khai thành công Nghị quyết này, cần sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của toàn hệ thống chính trị. Trước hết là công tác tuyên truyền, phổ biến nội dung, ý nghĩa của Nghị quyết đến từng cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân để tạo sự đồng thuận, thống nhất trong nhận thức và hành động. Tiếp theo là công tác chuẩn bị nhân sự đại biểu cần được thực hiện khách quan, công khai, minh bạch, bảo đảm lựa chọn được những người thực sự tiêu biểu, có năng lực, uy tín, tâm huyết và gần dân, hiểu dân.

Nghị quyết số 199/2025/QH15 không chỉ điều chỉnh thời điểm bầu cử mà còn thể hiện tinh thần đổi mới, sáng tạo và quyết tâm chính trị cao trong việc nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của các cơ quan dân cử, từ Trung ương đến địa phương. Mỗi cử tri hãy nêu cao tinh thần trách nhiệm, tích cực nghiên cứu, tìm hiểu và tham gia bầu cử đầy đủ, thể hiện quyền làm chủ và góp phần xây dựng bộ máy nhà nước trong sạch, vững mạnh, vì một nước Việt Nam phát triển nhanh, bền vững và phồn vinh.
 

Bài, ảnh: Ngọc Phong